De verovering van Jericho, archeologie en Jericho

De Bijbel suggereert dat Jericho rond  het jaar 1400 BC door de Israëlieten onder leiding van Jozua werd veroverd. De wonderlijke wijze waarop de stad werd ingenomen is voor sommige Bijbelgeleerden reden om dit verhaal als slechts folklore af te wijzen. Ondersteunt archeologie deze bijbelverhalen?  Sinds de eerste gedocumenteerde opgraving  die reeds in 1867 door Charles Warren plaatsvond, is Jericho, mede door haar dramatische geschiedenis, het middelpunt van heftige discussies onder archeologen geweest. In de afgelopen eeuw hebben vier prominente archeologen opgravingen en onderzoeken in Jericho gedaan: Carl Watzinger van 1907-1909, John Garstang rond 1930, Kathleen Kenyon vanaf 1952-1958 en Bryant Wood van 1985-1990. De resultaten van hun werk zijn frappant, maar ook  het onderwerp van veel discussie en interpretatieverschillen.

Het oude Jericho lag aan een grote bron aan de westelijke kant van de Jordaanse Vallei, direct ten noorden van de Dode Zee. Deze uitstekende waterbron en het gunstige (speciaal in de winter) klimaat maakte het in de oudheid  een aantrekkelijke plaats om te leven. Archeologen denken dat het gebied reeds rond 8000 BC werd gekoloniseerd, dit maakt Jericho de oudst bekende stad. Met haar ligging van ca. 200 meter beneden de zeespiegel maakt dit haar ook de laagst gelegen stad in de wereld.  

Jericho zoals opgegraven door archeologen

Volgens het boek van Jozua marcheerden de Israëlieten zeven dagen lang om de stad heen om vervolgens op de zevende dag zeven keer om de stad heen te marcheren. De priesters bliezen op hun trompetten en de muren van de stad vielen omver. (Jozua 6:13-20) Hierna zegt het in Jozua 6:21: “En zij verbranden alles, wat in de stad was, van den man tot de vrouw toe, van het kind tot den oude, en tot den os, en het klein vee, en den ezel, door de scherpte des zwaards”.  Als dit inderdaad is gebeurd zouden we twee bevestigen hiervan moeten kunnen vinden: bewijs dat de muren inderdaad zijn ingestort en indicaties dat deze gebeurtenis heeft plaatsgevonden rond het jaar 1400, de tijd waarin Jozua de Israëlieten het beloofde land invoerde.

• Was de stad verwoest zoals dit in de Bijbel is omschreven?  De redacteur van het blad Biblical Archaeology Review, Hershel Shanks, zegt dat hij gelooft dat deze heftige verwoesting heeft plaatsgevonden in Jericho: “in fascinerende details precies zoals de Bijbel dit heeft omschreven”.[1]  Zijn conclusie is gebaseerd op een analyse van de uitgebreide archeologische informatie die door de jaren heen werd verzameld. Reeds rond het jaar 1930 concludeerde John Garstang: “Over het geheel genomen, is er geen twijfel meer over: de muren zijn zo compleet naar buiten gevallen dat de aanvallers in staat waren om op en over de ruines van de stad te klimmen. In de woorden van Kathleen Kenyon:[2] “De verwoesting was compleet. Muren en vloeren waren zwartgeblakerd of  roodgekleurd door het vuur en elke kamer was gevuld met gevallen stenen, hout en huishoudelijke artikelen; in de meeste kamers waren de overblijfselen zwaar verbrand, maar het instorten van de muren van de kamers die op het oosten lagen lijkt plaats te hebben gevonden voordat ze door het vuur zijn aangetast.”  Wat ook opmerkelijk is dat zowel Garstang als Kenyon grote hoeveelheden graan vonden wat was opgeslagen in de kamers op de begane grond van de huizen. De aanwezigheid van deze graanopslagplaatsen in de verwoeste stad is volkomen in overeenstemming met het verhaal in de Bijbel. De stad is niet uitgehongerd wat vaker voorkwam in die tijd.[3] Daarom is het een gefundeerde conclusie dat de verwoesting van Jericho compleet was en dat dit is gebeurd zonder een langdurige belegering of een lange strijd. Sommigen komen met de theorie van een aardbeving, maar ook dat is volkomen consequent met het Bijbelverhaal.
• Wanneer was Jericho verwoest? Dit lijkt onder de archeologen het meest aan verschillende interpretaties onderhevig te zijn.  Rond het jaar 1930 concludeerde John Garstang dat de verwoesting rond het jaar 1400 BC plaatsvond, overeenkomstig met de datum van het bijbelverhaal. Kathleen Kenyon concludeerde echter dat de stad 150 jaar eerder was gevallen. In dat geval zou Jericho alleen nog maar puin en al lang verlaten geweest zijn tegen de tijd dat Jozua’s legers Kanaän binnentraden. Om Kenyon’s conclusies te opnieuw te onderzoeken deed Bryant Wood van 1985 tot 1990 aanvullende opgravingen. Hij vond verschillende fouten in haar analyses en concludeerde dat Garstang’s originele datum correct is.[4]

De meningsverschillen onder archeologen over Jericho zijn nog lang niet over. Er is geen unaniem oordeel en toekomstige opgravingen zullen hopelijk tot nieuwe ontdekkingen en nieuwe conclusies leiden. Het is echter duidelijk dat de historische data vriendelijk tegenover de Bijbel is en men zeker niet kan ontkennen dat Jericho op een wonderlijke manier in de handen van de Israëlieten is gevallen – precies zoals dat in de Bijbel is omschreven.