8. Zijn de getuigen te vertrouwen? (3)

Hoe realistisch zijn de beschrijvingen van de gebeurtenissen in het Nieuwe Testament? Zijn ze duidelijk overdreven om ze aantrekkelijker en indrukwekkender te maken of beschrijven de verhalen realistische levensomstandigheden?

De aanwezigheid van “groter dan het leven zelf zijnde” kenmerken in een document geeft het vormen van mythen en legenden aan en toont een later moment van schrijven. Een groot aantal voorbeelden van dit soort overdrijvingen treffen we in de tweede en derde eeuwse “apocriefe drukkerij evangeliën” aan.

In het welbekende (in de tweede eeuw geschreven) Jeugd Evangelie van Thomas[1] lezen we: “Toen dit kind Jezus vijf jaar oud was…maakte hij zachte klei en vormde hier twaalf zwaluwen van… Jezus klapte in zijn handen en schreeuwde tegen de zwaluwen, ‘Ga nu’.  En kwetterend vlogen de zwaluwen weg.”[2]  En in een andere illustratie: “Na een aantal dagen was Jezus ergens bovenop een bepaald huis aan het spelen en een van de kinderen die met hem aan het spelen was viel van het huis en overleed…Jezus sprong van het dak naar beneden en stond bij het lichaam van het kind en huilde hard terwijl hij met een luide stem zei ‘Zenon!’ – dat was zijn naam – ‘sta op en vertel me of ik je van het dak heb gegooid?’ Hij stond onmiddellijk op en zei: ‘Nee, Heer, U hebt me er niet afgegooid, maar U hebt me laten opstaan.’ De ouders van het kind eerde God voor dit wonder dat was gebeurd en ze aanbaden Jezus.” [3]

Een ander onrealistisch “groter dan het leven zijnde” verhaal wordt gevonden aan het einde van de (in de tweede eeuw gedateerde) Handelingen van Paulus. We lezen daarin dat Paulus in opdracht van Nero is onthoofd en dat er melk uit zijn nek vloeit: “Maar toen de beulen zijn hoofd afhakten spoot er melk op de kleding van de soldaten.”[4] Vervolgens wordt Paulus uit de dood verrezen en bezoekt Nero: “...hij (Paulus) stond voor hem (Nero) en sprak: ‘Caesar, hier ben ik – Paulus, een soldaat van God – Ik ben niet dood, maar levend in mijn God, Maar voor jou, ongelukkige man, zullen er vele slechte dingen gebeuren en zal er een grote straf zijn, want je hebt onterecht het bloed van menige rechtvaardige laten vloeien.’” [5]

Wat een verschil tussen deze in de tweede eeuw geschreven “evangeliën” en de authentieke Nieuwe Testament teksten. Het vergelijken van deze kleurrijke, fantasierijke en duidelijk verzonnen verhalen van de latere generaties van Christenen  met de voorzichtige, sobere en precieze getuigenverklaringen van het Nieuwe Testament toont het ontbreken van zulke creatieve overdrijvingen in de canonieke documenten. De evangeliën, Handelingen en Paulus zijn epistels beschrijven realistische levensomstandigheden en gebeurtenissen en geen gefantaseerde fabels. Ja, ze bevatten wonderen en alle wonderen, zoals het lopen op water, het kalmeren van de storm, het voeden van duizenden mensen met een maaltijd, zijn bovennatuurlijk. Desalniettemin zijn de wonderen “overeenkomstig met Zijn karakter” en schilderen geen portret van een vliegende Jezus, pratende kruisen of andere absurde gebeurtenissen, maar schilderen een Jezus die met bewogenheid reageert op de behoeften van de mensen.

Lees meer over: (1) Is er een motief voor fraude?