3. Vervulde profetieen – voorspellen van de toekomst (8)

Dit is waarschijnlijk de meest indrukwekkende en een van de meest complexe profetieën over de Messias uit de gehele Bijbel.[1] Het is zo indrukwekkend omdat het 550 jaar eerder (bijna) tot op de dag de gebeurtenis die we nu als Palmzondag kennen, voorspelde. Het is zo complex omdat het in totaal tien verschillende bijbelboeken in haar vervulling betrekt. Als zodanig is het niet alleen een bewijs voor de goddelijke inspiratie van de Bijbel vanwege vervulde profetie, maar toont het ook de eenheid en integratie van de boeken van de Heilige Schrift die eeuwen van elkaar gescheiden geschreven zijn.

Een aantal opmerkingen zijn noodzakelijk voordat we de profetie zelf bespreken:

De profetie heeft drie delen: Het eerste deel, een periode van “zeventig weken” (Daniël 9:24) is nog niet geheel vervuld. Het tweede deel beschrijft “zeven weken” en “twee-en-zestig weken” (Daniël (9:25-eerste helft van 9:26), een totaal van negen-en-zestig van de eerder genoemde zeventig weken. Dit gedeelte is geheel vervuld. Het derde deel betreft de resterende “week” (tweede helft van Daniël 9:26-27) en ligt nog in de toekomst. Omdat we bewijzen van vervulde profetieën onderzoeken beperken we ons tot het tweede deel van de profetie.

De “weken” verwijzen naar jaren: Bijbelgeleerde zijn vrijwel unaniem van mening dat elke “week” (sommige vertalingen spreken over “zevens’) naar “weken van jaren” ofwel zeven jaar verwijzen.

De “zeventig weken” zijn nog niet afgerond: Deze periode van “zeventig weken” is nog afgerond omdat de zes genoemde verworvenheden nog niet allemaal zijn gerealiseerd. Deze zijn: (Daniël 9:24, nadruk toegevoegd): “om de overtreding te sluiten, en om de zonden te verzegelen, en om de ongerechtigheid te verzoenen, en om een eeuwige gerechtigheid aan te brengen, en om het gezicht, en den profeet te verzegelen, en om de heiligheid der heiligheden te zalven.” Bijbelonderzoekers zijn vrijwel in unanieme overeenstemming dat deze zes verworvenheden het offer van Christus aan het kruis en Zijn eeuwigdurende koninkrijk (dat door Zijn tweede komst wordt gerealiseerd) beschrijven.

Jezus verwees zelf naar de profetie: Op een avond gedurende de Joodse Paasweek refereerde Jezus zelf naar de profetie gedurende een van zijn laatste privé bijeenkomsten met Zijn discipelen: “Wanneer gij dan zult zien den gruwel der verwoesting, waarvan gesproken is door Daniël, de profeet, staande in de heilige plaats; (die het leest, die merke daarop!) Dat alsdan, die in Judea zijn, vlieden op de bergen” (Matthëus 24:15-16,  Marcus 13:14 verwijst hier ook naar).

Daniël ontving deze profetie van Gabriel in 539-538 BC: De engel Gabriel gaf deze tekst aan Daniël in een visioen tijdens gebed. We weten van Daniël 9:1 dat dit het eerste jaar van de regering van Darius, zoon van Ahasveros (in Engelstalige teksten Xerxes genoemd) was, ofwel 539 of 538 BC.

Het einde van de ballingschap was voorspeld: Het is ook intrigerend om de reden van Daniël’s gebed te vermelden. In Daniël 9:2 lezen we dat Daniël de woorden van Jeremia 25:11-12 had gelezen: “En dit ganse land zal worden tot een woestheid, tot een ontzetting; en deze volken zullen den koning van Babel dienen zeventig jaren. Maar het zal geschieden, als de zeventig jaren vervuld zijn, dan zal Ik over den koning van Babel, en over dat volk, spreekt de HEERE, hun ongerechtigheid bezoeken, mitsgaders over het land der Chaldeen, en zal dat stellen tot eeuwige verwoestingen.” Deze tekst was rond 627 BC geschreven, 21 jaar voordat Babylonië Jeruzalem veroverde en Daniël in ballingschap afvoerde. We zien ook een bevestiging van dit fragment in 2 Kronieken 36:20-21: “En wie overgebleven was van het zwaard, voerde hij weg naar Babel, en zij werden hem en zijn zonen tot knechten, tot het regeren des koninkrijks van Perzie; Opdat het woord des HEEREN vervuld wierd, door den mond van Jeremia, totdat het land aan zijn sabbatten een welgevallen had; het rustte al de dagen der verwoesting, totdat de zeventig jaren vervuld waren.”

Omdat Daniël’s ballingschap in 605 BC gestart was realiseerde hij zich dat de voorspelde zeventig jaar bijna verstreken was en het einde van de ballingschap nabij was. Dit gebeurde in 538 BC toen Medië-Perzië (Cyrus-Kores, zie de Jesaja profetie) Babylonië veroverde.

Wanneer beginnen de zeventig weken?

Volgens de tekst start de periode van zeventig weken “van den uitgang des woords, om te doen wederkeren, en om Jeruzalem te bouwen” (Daniël 9:25). Wat betekent dit?

Er zijn diverse “bevelen” of “besluiten” in de Bijbel vermeld met betrekking tot het herbouwen van Jeruzalem:

• Het besluit van Cyrus, 539/538 BC: “…en Hij heeft mij bevolen Hem een huis te bouwen te Jeruzalem, hetwelk in Juda is...” (Ezra 1:1-4). Dit is een bevel tot het herbouwen van de tempel.
• Het besluit van Darius, 519 BC: “…Ook wordt van mij bevel gegeven, wat gijlieden doen zult aan de oudsten dezer Joden, om dit huis Gods te bouwen; te weten…” (Ezra 6:6-12). Hier bevestigt Darius het eerdere bevel van Cyrus tot het herbouwen van de tempel.
• De brief van Arthahsasta I voor Ezra, 458 BC: “…Van mij wordt bevel gegeven, dat al wie vrijwillig is in mijn koninkrijk, van het volk van Israël, en van deszelfs priesteren en Levieten, om te gaan naar Jeruzalem, dat hij met u ga…” (Ezra 7:11-26). Dit besluit staat elke Jood, die naar Jeruzalem wil gaan, toe te vertrekken om te helpen de tempel te herbouwen.
• Het “besluit” van Arthahsasta I aan Nehemia, 445/444 BC: “Toen geschiedde het in de maand Nisan, in het twintigste jaar van den koning Arthahsasta… dat hij mij hout geve om te zolderen de poorten van het paleis, dat aan het huis is, en tot de stadsmuur, en tot het huis, waar ik intrekken zal. En de koning gaf ze mij, naar de goede hand mijns Gods over mij” (Nehemia 2:1-8). Deze tekst vermeldt niet expliciet een koninklijk besluit maar beschrijft hoe Arthahsasta Nehemia toestond om naar Jeruzalem terug te keren met voldoende materialen voor het herbouwen van de stad en stadsmuur.

Het besluit van Cyrus geeft duidelijk toestemming om de tempel te herbouwen, maar stond hij ook toe dat de stad zelf herbouwd zou worden? De later vermelde besluiten in Ezra hebben ook alleen betrekking op de tempel en niet op de stad. De stadsmuur en de stad zelf werden niet herbouwd totaan de tijd van het laatste besluit dat door Arthahsasta aan Nehemia (445-444 BC) werd gegeven. De vraag blijft of dit de maand Nisan (de eerste maand van het Joodse jaar) 445 BC of 444 BC was. Alhoewel de deskundigen hier geen eenduidige mening over hebben zullen we hier doorgaan met de 444 BC datum omdat dat exact past met vervulling van de profetie en overeenkomt met het jaar van het feitelijk herbouwen van de stad.[2]

Hoe lang is de periode van negenenzestig weken?

Hoe lang is een bijbeljaar? Alle kalenders in de oudheid waren gebaseerd op een 360-dagen jaar, typisch 12 maanden van elk 30 dagen (daarom ook 360 graden in een cirkel). Rond 700 BC werd het zonnejaar geïntroduceerd, maar de Israëlieten (Koning Hizkia) hielden de 30-dagen maand en introduceerden “schrikkeljaren” met een extra maand (zeven in elke negentien jaren). Dit principe lijkt consequent in de Bijbel toegepast, zoals we ook lezen in het boek van Openbaring: “zij zullen de heilige stad vertreden twee en veertig maanden. En Ik zal Mijn twee getuigen macht geven, en zij zullen profeteren duizend tweehonderd zestig dagen, met zakken bekleed” (Openbaring 11:2-3, nadruk toegevoegd).

Dus een bijbeljaar is 360 dagen. Daarom zijn 69 weken van jaren: 69 x 7 x 360 dagen = 173.880 dagen.

Wat gebeurt er aan het einde van de negenenzestig weken?

Volgens de bijbeltekst komt “Messias den Vorst” aan het einde van de “zeven weken” en “twee en zestig weken” (Daniël 9:25-26) en zal later “de Messias uitgeroeid worden”. “De Messias” verwijst duidelijk naar “de Gezalfde”, ofwel Jezus Christus. Het “uitgeroeid worden” lijkt te verwijzen maar Zijn dood, ofwel de kruisiging. Voor het komen van de Messias zijn er drie mogelijke alternatieven:

• De geboorte van Christus.
• Het dopen van Christus.
• De presentatie van Christus aan Israël op Palmzondag.

Van deze drie alternatieven lijkt Zijn geboorte het meest onwaarschijnlijk omdat de passage betrekking lijkt te hebben op een volwassen Messias. Palmzondag lijkt de meest logische keuze omdat:

• Op eerdere momenten in alle evangeliën zegt Jezus dat “Mijn ure is nog niet gekomen” en/of trekt Hij zich terug van de menigte.  Dit is bijvoorbeeld het geval in Johannes 2:4 (“Jezus zeide tot haar: Vrouw, wat heb Ik met u te doen? Mijn ure is nog niet gekomen.”); Johannes 6:15 (“Jezus dan, wetende, dat zij zouden komen, en Hem met geweld nemen, opdat zij Hem Koning maakten, ontweek wederom op den berg, Hij Zelf alleen.”); Matthëus 16:20 (“Toen verbood Hij Zijn discipelen, dat zij iemand zeggen zouden, dat Hij was Jezus, de Christus.”) Matthëus 17:9 (“Als zij van de berg afkwamen, gebood hun Jezus, zeggende: Zegt niemand dit gezicht, totdat de Zoon des mensen zal opgestaan zijn uit de doden.”) enzovoort.

• Jezus organiseerde zelf de intocht in Jeruzalem op Palmzondag. Dit is beschreven in alle vier de evangeliën: Marcus 11:1-11, Matthëus 21:1-11, Lucas 19:28-41 en Johannes 12:12-19. Dit is de enige keer dat Jezus zichzelf als koning presenteerde en waarbij Hij Zichzelf opzettelijk in het middelpunt plaatste.
• Dit is een opzettelijke vervulling van Zacharia 9:9: “Verheug u zeer, gij dochter Sions! juich, gij dochter Jeruzalems! Ziet, uw Koning zal u komen, rechtvaardig, en Hij is een Heiland; arm, en rijdende op een ezel, en op een veulen, een jong der ezelinnen.”
• Het vervult de vereiste presentatie van het Joodse Paaslam op de tiende dag van de maand Nisan, vier dagen voor het Joodse Paasfeest (op de veertiende dag van Nisan) zoals geïnstrueerd in de Wet van Mozes, Exodus 12:1-12: “…Spreekt tot de ganse vergadering van Israel, zeggende: Aan den tienden dezer maand neme een iegelijk een lam, naar de huizen der vaderen, een lam voor een huis… gij zult het in bewaring hebben tot den veertienden dag dezer maand; en de ganse gemeente der vergadering van Israel zal het slachten tussen twee avonden…”

Figuur 24-3: Daniel's zeventig weken - hoe het allemaal in elkaar past

Alles op een rijtje gezet

We hebben eerder reeds besproken dat de kruisiging van Jezus waarschijnlijk tijdens het Joodse Paasfeest van 33 AD plaatsvond.[3]

Van 444 BC tot 33 AD zijn 444 +33 = 477 jaar. Het jaar 0 wordt echter niet geteld (na 1 BC volgt onmiddellijk 1 AD, er is in onze Gregoriaanse kalender geen jaar 0), daarom zijn er dus 476 jaar x 365 dagen = 173.740 dagen. In deze periode waren er in totaal 116 schrikkeljaren (elke 4 jaar met uitzondering van het eeuwjaar. Er is wel een schrikkeljaar aan het einde van een eeuw elke 400 jaar) – dit komt tot een totaal van 163.856 dagen. Als we dit vergelijken met de eerder berekende 173.880 dagen dan is er slechts een verschil van 24 dagen.

Deze 24 dagen zijn eenvoudig te verklaren uit het verschil tussen de exacte datum voor Palmzondag op 30 maart, 30 AD en de start van de profetie op 6 maart (in Nisan zoals expliciet vermeld in Nehemia 2:1) in 444 BC. [4] 

Deze profetie, die aan Daniël in de zesde eeuw voor de geboorte van Jezus werd gegeven, voorspelt met ongelooflijke accuratesse het jaar (en zelfs de exacte dag) waarop Jezus van Nazareth Zichzelf als de Messias aan het Joodse volk presenteerde op Palmzondag in 33 AD.

Voor de volledigheid volgen hieronder nog paar opmerkingen over deze analyse om in overweging te nemen:

• De exacte dag in het jaar dat de profetie van start ging is niet bekend. We weten alleen dat dit de Joodse maand Nisan was. De berekende datum van 6 maart, 444 BC lijkt met de gegeven informatie overeen te komen.
• Sommige bijbelkenners plaatsen de start van de profetie in 445 BC en de kruisiging in 32 AD. Het bewijs voor 33 AD diskwalificeert echter dit alternatief.
• Andere onderzoekers nemen een bijbeljaar van 365 dagen beginnend in 458 BC. Hieraan voegen ze dan 483 jaren (69x7 jaar) toe en komen uit in 26 AD hetgeen zij identificeren als het jaar van de doop van Jezus. De datum van 26 AD echter is niet in overeenstemming met de eerder berekende 29 AD voor het begin van de bediening door Johannes de Doper.[5]

Analyse van de profetie:

• Zelfs de meest extreem voorgestelde late datering van Daniël, van de tweede eeuw BC, gecombineerd met het bewijs van de Dode Zeerollen en de Septuagint, leidt nog steeds tot de conclusie dat deze profetie eeuwen voor haar vervulling was geschreven.
• Het is expliciet en gedetailleerd. Het specificeert een startpunt, een tijdsperiode en de voorspelde gebeurtenis zelf.
• Het is historisch buiten de invloed van de schrijver van de profetie vervuld.

Onafhankelijk van de mogelijk discussie over de exacte dag van de start van de voorspelling moet een ieder toch zeer onder de indruk zijn van de relatie tussen de diverse bijbelpassages die geschreven zijn door verschillende mensen in verschillende eeuwen. Ze werken allemaal op een perfect wijze samen om tot de gebeurtenis, die we nu als Palmzondag kennen, te komen.

Lees meer over: (9) Bewijsstuk #14: Andere Messiaanse profetieen