3 Aarde, Geen Ordinair Rotsblok (1)

Geloof je in buitenaardse wezens? Geloof je in UFO’s? Geloof je dat er leven op andere planeten bestaat? Onderzoeken geven aan dat waarschijnlijk 60% van de bevolking geloofd in leven op andere planeten. Waarom? Het is waarschijnlijk het resultaat van de onafgebroken stroom science fiction van films en televisie series zoals Star Wars, War of the Worlds en Star Trek, maar ook vanwege de sterke overtuiging uit de jaren 1990 dat het heelal vol met buitenaardse wezens moest zijn.

Eenvoudigweg een ordinair rotsblok?

Kosmologist, wetenschapper en schrijver Dr. Carl Sagan, zelf een atheïst, was sterk overtuigd over het bestaan van buitenaards leven. Hij speelde een leidende rol in NASA’s Mariner, Viking, Voyager en Galileo ruimtevaart expedities in de periode tussen 1970 – 1990. Met zijn mega-hit televisie serie Cosmos en ook door middel van zijn vele populair-wetenschappelijke publicaties, introduceerde hij het heelal aan het publiek.

Een van Sagan’s best bekende uitspraken gaat over onze planeet aarde. Peinzend kijkend naar  een foto van de aarde, welke was genomen in 1990 door de Voyager I op een afstand van vier miljard mijl (de welbekende Pale Blue Dot -  ‘bleke blauwe punt’-  foto), schreef hij: [1]

“Er is niets bijzonders aan de aarde. Het is een bescheiden doorsnee rots die zinloos rond een onbeduidende ster in een doodgewoon sterrenstelsel draait – een eenzame spikkel in de grote allesomvattende kosmische duisternis.”

Oppervlakkig gezien is zijn uitspraak heel erg logisch. Waarom zou onze aarde uniek zijn? Als de aarde, zoals wetenschappers beweren, 4.6 miljard jaar geleden is ontstaan, wat maakt het dan uniek? Het heelal is vol met planeten en velen hebben dezelfde grootte en vormgeving als de aarde, dus als we slechts een rots zijn waarop het leven per ongeluk ontstond, moeten er nog veel, veel meer planeten zoals de onze zijn waar leven zich evolueert.

De statistieken lijken deze uitspraak alleen maar geloofwaardiger te maken. De aarde is onderdeel van ons zonnestelsel, een van de negen (of is het acht, nu we niet meer zeker zijn over Pluto) planeten die om de zon wentelen. Onze zon is onderdeel van een grote collectie sterren in ons sterrenstelsel, dat we de Melkweg noemen. Alleen al in de Melkweg zijn er naar schatting 1 honderd miljard (100.000.000.000) sterren. Dat is ongeveer 15 sterren voor elke persoon op aarde. Net zoals de zon, hebben vele van deze sterren weer planeten die hun omcirkelen. Als er alleen al in ons stelsel zoveel planeten zijn, lijkt dat de kans om leven elders te vinden wel heel erg groot te maken!

Als we ons nog verder van het Melkweg stelsel verwijderen, nemen de getallen toe naar proporties die buiten ons verstandsvermogen liggen. De hoeveelheid sterren in het totale heelal wordt geschat in de orde van grootte van tien miljard triljard te liggen –  dat is een 10 met 22 nullen! Het is dus veilig om te zeggen dat er heel veel planeten zijn (10²²), of enkele triljoen planeten voor elke persoon die ooit op aarde heeft geleefd. Hoe kunnen we zo arrogant zijn om te denken dat de aarde uniek is? Sommige wetenschappers denken dat er tenminste 10 triljoen (10¹³) ontwikkelde beschavingen zijn. Alleen al voor ons Melkweg stelsel heeft Sagan dit nummer op 1 miljoen ingeschat.[2]

In de laatste 10 jaren is onze kennis over het heelal exponentieel gegroeid. Observaties met gebruik van satelliet telescopen, onze steeds verder gaande kennis van de krachten die aan het werk zijn in de ruimte, het groeiende inzicht in de gecompliceerdheid van de levende cellen, evenals een beter begrip van de vereiste condities voor het bestaan van leven, heeft geleid tot een nieuwe tak van de wetenschap welke astrobiologie wordt genoemd. Deze wetenschap bestudeert de mogelijkheid van leven in het heelal door de inzichten van sterrenkunde, biologie en geologie te combineren. Toepassing van deze nieuwe kennis op onze planeet aarde heeft ons een nieuw inzicht gegeven over hoe uniek onze aarde werkelijk is.

Hoe zou E.T. eruit zien?

Hoe zou buitenaards leven eruit zien? Om wetenschappelijk de mogelijkheid voor leven op andere planeten te onderzoeken moeten we eerst maatstaven bepalen. Welke intellectuele eigenschappen zou buitenaards leven moeten bezitten?

Als we Hollywood moeten geloven, dan is “alles mogelijk.” Buitenaards leven kan op vele, vele manieren verschillend zijn van het aardse leven dat wij ervaren. Sommige wezens hebben zuur in plaats van bloed in hun aderen, ademen giftige gassen, vereisen uitzonderlijke warme of koude temperaturen; het leven kan heel verschillend van het onze zijn. Wacht even – is dat realistisch?

We moeten ons realiseren dat alle wetten van de natuur die op aarde van toepassing zijn, ook in de rest van het heelal gelden. Hetzelfde geldt voor scheikundige en biologische reakties, de periodieke tabel van de elementen en de karakteristieken van vaste stoffen, vloeibare stoffen en gassen zoals water en zuurstof.

Het leven ergens anders in het heelal moet dus onderworpen worden aan dezelfde “regels” als het leven hier op aarde. Vanwege deze natuurlijke wetten weten we dat onze soort van leven het enige soort leven is dat kan bestaan. Elk leven, waar dan ook in het heelal, zal dezelfde bouwblokken vereisen en dezelfde condities vragen wat het leven op onze planeet mogelijk maakt.

Eenvoudigweg gezegd – Als E.T. bestaat en er is leven op andere planeten, dan zal dat hetzelfde  soort leven zijn moeten zoals wij dat kennen. Het zal bestaan uit complexe organische moleculen die gebouwd zijn uit combinaties van koolstof, zuurstof, waterstof en stikstof, met specifieke voorwaarden voor de zwaartekracht, aanwezigheid van water, atmosfeer, temperatuur, omvang, etc. Met andere woorden, elke leefbare planeet zal vergelijkbaar moeten zijn met onze aarde, heel erg vergelijkbaar. En E.T. zal niet zo heel veel van ons verschillen.  

Lees verder: Bewijsstuk #3: Unieke Aarde